فیش حقوقی، پی۴۵ و پی۶۰ در انگلستان: چیست و کجا به کار می‌آید
در این صفحه
در یک نگاه
- کارفرما باید فیش حقوقی (payslip) بدهد، روز حقوق یا پیش از آن؛ کاغذی یا آنلاین. باید درآمد پیش و بعد از کسرها، مالیات و بیمهٔ ملی، و اگر حقوقت ساعتی است، ساعت‌های کار را نشان بدهد.
- وقتی کار را ترک می‌کنی، برگهٔ P45 می‌گیری که حقوق و مالیات از ۶ اپریل تا روز ترک کار و کد مالیاتی را دارد؛ آن را به کارفرمای تازه بده.
- اگر ۵ اپریل سر کار باشی، کارفرما باید تا ۳۱ مِی برگهٔ P60 را بدهد: مالیاتی که آن سال از حقوقت کم شده. برای وام، وام مسکن و پس گرفتن مالیات اضافه لازمش داری.
الان چه کار کنم
هر فیش حقوقی را با ساعت‌هایی که کار کرده‌ای مقایسه کن و نگه دار. اگر کسری‌ای را نمی‌فهمی، از کارفرما توضیح بخواه.کسرهای مجاز از حقوق: Deductions from your pay
وقتی کار را ترک کردی، P45 را بخواه. اگر کاغذی است، فقط بخش‌های Parts 2 and 3 را به کارفرمای تازه بده و Part 1a را نگه دار.
اگر P45 نداری یا اولین کار یا کار دوم توست، فرم شروع کار را پر کن و به کارفرما بده.فرم شروع کار: Starter checklist for PAYE
اگر برگه‌ای گم شده، حقوق و مالیات ۵ سال گذشته را در حساب مالیاتی آنلاین یا اپ HMRC ببین و دانلود کن.حساب مالیاتی: Personal tax account
توضیح کامل
فیش حقوقی: کارفرما باید فیش حقوقی بدهد، مگر اینکه تو کارمند یا «کارگر» نباشی، مثلاً پیمانکار یا آزادکار (مقالهٔ خوداشتغالی)، یا در چند شغل خاص مثل پلیس. فیش حقوقی مدرک درآمد، مالیات پرداخت‌شده و پرداخت مستمری توست. کارفرما می‌تواند کاغذی یا آنلاین بدهد، ولی باید روز حقوق یا پیش از آن برسد.
روی فیش باید باشد: درآمد پیش و بعد از کسرها؛ مبلغ کسرهایی که هر بار ممکن است عوض شود، مثل مالیات و بیمهٔ ملی (مقالهٔ مالیات بر درآمد، مقالهٔ شمارهٔ بیمهٔ ملی)؛ و اگر حقوقت به ساعت کار بستگی دارد، تعداد ساعت‌ها. کسرهای ثابت، مثل قسط وام بلیت سالانه، را کارفرما باید روی فیش یا در برگهٔ جداگانه‌ای توضیح بدهد که پیش از اولین فیش برسد و هر سال به‌روز شود. کسر مستمری محل کار هم معمولاً روی فیش می‌آید (مقالهٔ مستمری محل کار).
سه برگهٔ مالیاتی: اگر کارمندی، کارفرما با این برگه‌ها درآمد مشمول مالیات را به تو می‌گوید و همین اطلاعات را به ادارهٔ مالیات هم می‌دهد: P45 وقتی کار را ترک می‌کنی، P60 اگر آخر سال مالیاتی سر کار باشی، و P11D اگر مزایای شرکت مثل ماشین شرکت می‌گیری.
P45: تاریخ ترک کار، کل حقوق و مالیات از ۶ اپریل تا روز ترک کار، کد مالیاتی و اطلاعات شخصی مثل شمارهٔ بیمهٔ ملی را دارد. در کار تازه آن را به کارفرما بده تا مالیاتت را درست حساب کند؛ اگر کار نمی‌کنی و کمک‌هزینهٔ مشمول مالیات می‌گیری، به Jobcentre Plus بده. اگر کارفرمای قبلی نداده، از او بخواه؛ بدون آن ممکن است مالیات اشتباه کم شود (کد اضطراری). اگر گم شده یا نرسیده، جایگزین نمیدهند؛ به جایش فرم شروع کار (starter checklist) را پر کن. اگر مبلغ‌ها اشتباه است، از کارفرمای قبلی نسخهٔ اصلاح‌شده بخواه، و اگر نشد، در سرویس آنلاین مالیات خبر بده.
P60: مالیاتی را نشان می‌دهد که در سال مالیاتی (۶ اپریل تا ۵ اپریل) از حقوقت کم شده؛ برای هر کار یک برگهٔ جدا. اگر ۵ اپریل سر کار باشی، کارفرما باید تا ۳۱ مِی، کاغذی یا آنلاین، بدهد. برای پس گرفتن مالیات اضافه یا مدرک درآمد برای وام و وام مسکن لازمش داری. اگر گم شد، از کارفرما نسخهٔ دیگر بخواه؛ اگر نشد، اطلاعاتش را در حساب مالیاتی آنلاین یا اپ HMRC ببین.
P11D: اگر «مزایای غیرنقدی» (benefits in kind) مثل ماشین شرکت یا وام بی‌بهره می‌گیری، کارفرما ممکن است با این برگه به ادارهٔ مالیات خبر بدهد. اگر کارفرما مالیات مزایا را از حقوقت کم کند، این برگه لازم نیست و برایت توضیح می‌نویسد.
فیش‌ها، P45 و P60 را دور نریز. این‌ها مدرک درآمد و مالیات تو هستند و برای اجاره، وام، کمک‌هزینه و پس گرفتن مالیات اضافه لازم می‌شوند.
نکته‌های مخصوص ایرانی‌ها
اگر حقوق را نقدی و بدون فیش می‌گیری، نه سابقهٔ درآمد داری، نه سابقهٔ مالیات و بیمهٔ ملی؛ این بعدها روی مستمری دولتی، اجارهٔ خانه و درخواست‌های مهاجرتی اثر دارد. حق داری فیش بخواهی.
کمک رایگان از کجا بگیرم
- Check your Income Tax
سرویس رسمی دولت برای دیدن مالیات امسال و گزارش اشتباه در اطلاعات کار و حقوق.
سؤال‌های رایج
کارفرما فیش نمی‌دهد؛ اشکال دارد؟
بله. اگر کارمند یا کارگر باشی، کارفرما باید روز حقوق یا پیش از آن فیش حقوقی بدهد.
P45 را گم کردهام.
جایگزین نمیدهند. در کار تازه فرم شروع کار را پر کن؛ اطلاعات ۵ سال گذشته را هم در حساب مالیاتی آنلاین میبینی.
P60 را کی می‌گیرم؟
اگر ۵ اپریل سر کار باشی، کارفرما باید تا ۳۱ مِی بدهد.
P60 به چه کار می‌آید؟
مدرک مالیات و درآمد سالانه است؛ برای پس گرفتن مالیات اضافه و درخواست وام یا وام مسکن.
واژگان انگلیسی
منبع‌ها
- Payslips: employee rights gov.uk
- Your P45, P60 and P11D form gov.uk
این مطلب از روی این صفحه‌های رسمی نوشته شده و آخرین بار ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶ با آن‌ها بررسی شده است.