صاحب‌خانه می‌خواهد اجاره را زیاد کند: قانون چه می‌گوید و چطور اعتراض کنی

توضیح کامل

این مقاله برای چه کسی است: مستأجر صاحب‌خانهٔ خصوصی در انگلستان که با صاحب‌خانه در یک خانه زندگی نمی‌کند. بیشتر این قراردادها از ۱ می ۲۰۲۶ خودکار به قرارداد «دوره‌ای» تبدیل شدند (مقالهٔ قرارداد اجاره). اگر پیش از ۱ می ۲۰۲۶ نامهٔ تخلیه گرفته‌ای، یا اجاره‌ات از پیش از ۱۵ جنوری ۱۹۸۹ است، قانون فرق دارد؛ با مشاور صحبت کن.

قانون تازه (برای افزایش‌های از ۱ می ۲۰۲۶): صاحب‌خانه فقط هر ۵۲ هفته یک بار می‌تواند اجاره را زیاد کند، حتی اگر افزایش قبلی پیش از ۱ می ۲۰۲۶ بوده؛ و در ۵۲ هفتهٔ اول قرارداد نمی‌تواند. نمی‌تواند با بندی در قرارداد یا با امضای قرارداد تازه اجاره را بالا ببرد؛ فقط با نامهٔ رسمی «بخش ۱۳» (section 13 notice)، که صاحب‌خانهٔ خصوصی معمولاً با Form 4A می‌دهد. باید ۲ ماه خبر قبلی بدهد و اجارهٔ جدید از اول یک دورهٔ اجاره شروع شود؛ مثلاً اگر اجاره هفتگی است و دوشنبه شروع شده، اجارهٔ جدید هم از دوشنبه. تا آخر مهلت لازم نیست اجارهٔ جدید را بدهی. افزایش باید بر پایهٔ «اجارهٔ بازار» (market rent) باشد؛ یعنی میانگین اجارهٔ خانه‌های مشابه در محله.

پیش از پرداخت: به گفتهٔ Citizens Advice، اگر اجارهٔ جدید را بپردازی، شاید دیگر نتوانی به افزایش اعتراض کنی. پس اول بررسی کن. ولی حتی اگر اعتراض می‌کنی، اجارهٔ فعلی را قطع نکن؛ وگرنه بدهکار اجاره (rent arrears) می‌شوی و صاحب‌خانه می‌تواند از راه قانونی برای تخلیه اقدام کند.

توافق با صاحب‌خانه: بهترین راه، صحبت است. پیشنهاد کمی کمتر بده؛ مثال Citizens Advice: اگر اجاره از £750 به £800 در ماه می‌رود، پیشنهاد £775 بده. اجارهٔ خانه‌های مشابه را به‌عنوان مدرک نشان بده. خیلی از صاحب‌خانه‌ها چانه می‌زنند تا مستأجر را از دست ندهند. اگر تصمیم گرفتی بروی، اول خانهٔ بعدی را پیدا کن؛ اگر خانه‌ای را که می‌توانستی از پسش بربیایی رها کنی، ممکن است شهرداری کمکت نکند.

نامهٔ نامعتبر: نامه ممکن است معتبر نباشد، مثلاً اگر مهلت کافی نداده، اسم یا نشانی اشتباه است، امضا ندارد یا اطلاعات لازم را ندارد. اگر فکر می‌کنی نامعتبر است، پیش از تاریخ افزایش به صاحب‌خانه بگو؛ ولی نه خیلی زود، چون ممکن است نامهٔ درستی بفرستد که نشود به آن اعتراض کرد. اگر صاحب‌خانه قبول نکرد، معمولاً بهتر است از دادگاه تخصصی بخواهی هم اعتبار نامه و هم منصفانه بودن عدد را بررسی کند؛ در این حالت تا تصمیم دادگاه لازم نیست اجارهٔ جدید را بدهی.

اعتراض در دادگاه تخصصی (First-tier Tribunal): اگر توافق نکردید، می‌توانی از این دادگاه بخواهی تصمیم بگیرد؛ هزینه £47 است. اعضایش ۲ یا ۳ متخصص‌اند، مثل وکیل یا کارشناس املاک. فرم Rents1 را پر کن: نشانی، اجارهٔ فعلی، بهسازی‌هایی که خودت پولش را داده‌ای، و تعمیراتی که با صاحب‌خانه است. کپی نامهٔ افزایش و قرارداد را ضمیمه کن، فرم را امضا و تاریخ بزن، و طوری بفرست که پیش از تاریخ افزایش، بین دوشنبه تا جمعه برسد. با پست یا ایمیل می‌شود فرستاد؛ از اداره پست رسید رایگان ارسال بگیر. اگر خانه به‌خاطر تعمیرنشدن وضع بدی دارد، این هم دلیل اعتراض است (مقالهٔ تعمیرات خانه).

بعد از درخواست: دادگاه دریافت را خبر می‌دهد؛ اگر ظرف ۷ روز نامه نیامد، زنگ بزن. ظرف ۲۸ روز دوباره می‌نویسد. تصمیم ممکن است تا ۱۰ هفته طول بکشد. مدرک‌ها (اجارهٔ خانه‌های واقعاً مشابه، مثلاً آپارتمان یک‌خوابهٔ مبله در همان محله) را معمولاً دست‌کم ۷ روز پیش از جلسه برای دادگاه و صاحب‌خانه می‌فرستی. بیشتر پرونده‌ها فقط با مدرک کتبی تصمیم‌گیری می‌شوند. برای افزایش‌های از ۱ می ۲۰۲۶، دادگاه نمی‌تواند اجاره را بیشتر از عدد نامه کند. اگر همسایه‌ها و دوستانت برای خانهٔ مشابه بیشتر می‌دهند، احتمالاً اعتراض ارزشش را ندارد. اگر دادگاه پیش از تاریخ نامه تصمیم بگیرد، اجارهٔ جدید از همان تاریخ نامه است؛ اگر بعدش، از تاریخ بعدی اجاره. اعتراض به خود تصمیم فقط برای اشتباه قانونی است، ظرف ۲۸ روز، با هزینهٔ £275.

تخلیه به‌خاطر اعتراض؟ صاحب‌خانه نمی‌تواند فقط چون اعتراض کرده‌ای تو را بیرون کند؛ فقط به دلیل‌های مشخص، مثل بدهی اجاره یا فروش خانه، و با نامهٔ «بخش ۸». نامهٔ تخلیهٔ بدون دلیل («بخش ۲۱») که از ۱ می ۲۰۲۶ داده شود، معتبر نیست.

اگر با صاحب‌خانه در یک خانه زندگی می‌کنی: قانون بالا شامل تو نمی‌شود. صاحب‌خانه می‌تواند به هر اندازه اجاره را زیاد کند، و تو حق اعتراض در دادگاه نداری؛ فقط می‌توانی صحبت کنی و عدد منصفانه پیشنهاد بدهی. اگر قرارداد مدت‌دار داری، در آن مدت فقط اگر قرارداد اجازه بدهد یا قبول کنی.