تعدیل نیرو (ردانْدنسی): حق پول، مهلت و انتخاب عادلانه
در این صفحه
در یک نگاه
- اگر دست‌کم ۲ سال برای همین کارفرما کار کرده‌ای، معمولاً «پول قانونی تعدیل» (statutory redundancy pay) می‌گیری. برای تعدیل از ۶ اپریل ۲۰۲۶ به بعد، حقوق هفتگی حداکثر £751 و کل پول حداکثر £22,530 حساب می‌شود.
- انتخاب باید عادلانه باشد. نمی‌شود تو را بهخاطر سن، جنسیت، نژاد، دین، معلولیت، بارداری یا مرخصی زایمان انتخاب کرد؛ این اخراج ناعادلانه است.
- تا ۶ ماه بعد از پایان کار وقت داری پول تعدیل را بخواهی. اگر کارفرما کار مناسب دیگری پیشنهاد بدهد، ۴ هفته وقت آزمایش داری.
الان چه کار کنم
با ماشین‌حساب رسمی ببین چقدر پول قانونی تعدیل به تو می‌رسد.در سایت دولت: Calculate your redundancy pay
قرارداد کارت را بخوان؛ شاید مهلت اطلاع یا پول بیشتری از حداقل قانونی داشته باشی. دربارهٔ قرارداد کار بیشتر بخوان.
اگر فکر می‌کنی ناعادلانه انتخاب شده‌ای، کتبی به کارفرما اعتراض کن و دلیل‌هایت را بنویس. پیش از شکایت به دادگاه کار، از Acas مشاوره بگیر.در سایت Acas: Your rights during redundancy
برای پیدا کردن کار تازه، رزومه، آموزش و کمک‌هزینه‌ها، با سرویس واکنش سریع جاب‌سنتر (Rapid Response Service) تماس بگیر: rrs.enquiries@dwp.gov.uk.
توضیح کامل
تعدیل نیرو (redundancy) نوعی اخراج است که وقتی کارفرما باید تعداد کارکنان را کم کند پیش می‌آید. در این حالت شاید حق پول تعدیل، مهلت اطلاع، گفت‌وگو (consultation) با کارفرما، جابه‌جا شدن به کار دیگر و وقت برای پیدا کردن کار تازه داشته باشی.
انتخاب عادلانه: کارفرما باید روش عادلانه و بی‌طرف به کار ببرد، مثل سابقه، داوطلب خواستن، سابقهٔ انضباطی یا مهارت و تجربه. اگر شغلت دیگر وجود ندارد (مثلاً کل بخش بسته می‌شود)، لازم نیست روند انتخاب داشته باشد. نمی‌شود کسی را بهخاطر جنسیت، وضعیت تأهل، گرایش جنسی، نژاد، معلولیت، دین، سن، عضویت در اتحادیه، پارهوقت بودن، بارداری یا مرخصی زایمان و پدری، یا افشای تخلف کارفرما انتخاب کرد؛ این اخراج ناعادلانه است و می‌توانی به employment tribunal شکایت کنی.
پول قانونی تعدیل: اگر کارمند هستی و دست‌کم ۲ سال برای همین کارفرما کار کرده‌ای: برای هر سال کامل زیر ۲۲ سالگی نصف حقوق یک هفته، برای هر سال کامل بین ۲۲ تا ۴۱ سالگی حقوق یک هفته، و برای هر سال کامل از ۴۱ سالگی به بعد حقوق یک‌ونیم هفته. حداکثر ۲۰ سال حساب می‌شود. حقوق هفتگی میانگین ۱۲ هفتهٔ پیش از روز نامهٔ تعدیل است. اگر از ۶ اپریل ۲۰۲۶ به بعد تعدیل شده‌ای، حقوق هفتگی حداکثر £751 و کل پول حداکثر £22,530 حساب می‌شود. تا ۶ ماه بعد از پایان کار باید درخواستش کنی. پول قانونی تعدیل زیر £30,000 مالیات ندارد.
کی پول نمی‌گیری: اگر کارفرما بخواهد نگهت دارد، یا کار مناسب دیگری پیشنهاد کند و بیدلیل رد کنی. اخراج بهخاطر بدرفتاری تعدیل حساب نمی‌شود.
مهلت اطلاع: بین یک ماه تا ۲ سال کار، دست‌کم یک هفته؛ بین ۲ تا ۱۲ سال، برای هر سال یک هفته؛ ۱۲ سال یا بیشتر، ۱۲ هفته. کارفرما می‌تواند بیشتر بدهد ولی کمتر نه. باید در این مدت حقوقت را بدهد یا به‌جایش پول بدهد (payment in lieu of notice).
گفت‌وگو: حق داری کارفرما با تو دربارهٔ دلیل تعدیل و راه‌های جایگزین حرف بزند. اگر ۲۰ نفر یا بیشتر هم‌زمان تعدیل شوند، قانون‌های تعدیل گروهی با نمایندهٔ کارکنان یا اتحادیه اجرا می‌شود.
کار جایگزین و وقت کاریابی: اگر کار مناسب دیگری پیشنهاد شود، ۴ هفته دورهٔ آزمایشی داری؛ اگر در این مدت بگویی مناسب نیست، حق پول تعدیلت از بین نمی‌رود. اگر تا پایان مهلت اطلاع ۲ سال پیوسته کار کرده باشی، حق داری وقت معقولی برای کاریابی یا آموزش مرخصی بگیری؛ کارفرما حداکثر ۴۰ درصد حقوق یک هفته را برای آن می‌پردازد. سرویس واکنش سریع جاب‌سنتر از وقتی حدس می‌زنی تعدیل می‌شوی تا ۱۳ هفته بعد از تعدیل کمک می‌کند.
برای پول قانونی تعدیل فقط ۶ ماه بعد از پایان کار وقت داری. اگر کارفرما نداد، همان موقع از Acas یا Citizens Advice کمک بگیر؛ برای شکایت به دادگاه کار هم مهلت کوتاهی هست.
بعد از تعدیل، شاید کمک‌هزینهٔ بیکاری یا یونیورسال کردیت بگیری. برگهٔ پایان کار را از کارفرما بگیر (فیش حقوقی و برگه‌های پایان کار).
نکته‌های مخصوص ایرانی‌ها
اگر ویزای کاری داری و کارت بهخاطر تعدیل تمام می‌شود، این روی اقامتت هم اثر دارد. این مقاله دربارهٔ ویزا چیزی نمی‌گوید؛ فوراً با مشاور مهاجرت مجاز حرف بزن. اگر فکر می‌کنی بهخاطر ملیت یا نژادت انتخاب شده‌ای، این تبعیض است و می‌توانی اعتراض کنی.
کمک رایگان از کجا بگیرم
- Acas – your rights during redundancy
سایت دولت برای مشاورهٔ تعدیل نیرو Acas و Citizens Advice را معرفی می‌کند.
سؤال‌های رایج
یک سال است کار می‌کنم؛ پول تعدیل می‌گیرم؟
پول قانونی تعدیل معمولاً بعد از ۲ سال کار برای همین کارفرماست. شاید قراردادت چیز بیشتری داده باشد؛ آن را بخوان.
پول تعدیل مالیات دارد؟
پول قانونی تعدیل زیر £30,000 مالیات ندارد. چیزهای دیگر مثل حقوق مرخصی ممکن است مالیات داشته باشند.
کار دیگری پیشنهاد دادند؛ باید قبول کنم؟
۴ هفته دورهٔ آزمایشی داری. اگر بیدلیل کار مناسب را رد کنی، شاید پول تعدیل را از دست بدهی.
چون پارهوقتم انتخابم کردند؛ درست است؟
نه. انتخاب بهخاطر پارهوقت بودن ناعادلانه است. کتبی اعتراض کن و از Acas کمک بگیر.
واژگان انگلیسی
منبع‌ها
- Redundancy: your rights gov.uk
این مطلب از روی این صفحه‌های رسمی نوشته شده و آخرین بار ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶ با آن‌ها بررسی شده است.