بچهای با نیاز آموزشی ویژه یا معلولیت: کمک مدرسه و برنامهٔ ایاچسی
در این صفحه
در یک نگاه
- اگر فکر میکنی بچهات نیاز آموزشی ویژه دارد، با هماهنگکنندهٔ نیازهای ویژهٔ مدرسه یا مهدکودک (SENCO) صحبت کن. مدرسه باید داخل خودش کمک بدهد (SEN support).
- اگر بچه بیشتر از توان مدرسه کمک لازم دارد، از شهرداری بخواه برای برنامهٔ آموزشی، سلامت و مراقبت (EHC plan) ارزیابی کند. این برنامه برای بچهها و جوانها تا ۲۵ سالگی است.
- شهرداری باید ظرف ۱۶ هفته بگوید برنامه میدهد یا نه، و ظرف ۲۰ هفته از درخواست، برنامهٔ نهایی را بدهد. اگر موافق نیستی، میتوانی به دادگاه ویژه (SEND Tribunal) اعتراض کنی.
الان چه کار کنم
با معلم بچه و هماهنگکنندهٔ نیازهای ویژهٔ مدرسه (SENCO) وقت بگذار و نگرانیهایت را بگو. اگر بچه مدرسه یا مهدکودک نمیرود، با شهرداری یا پزشک تماس بگیر.
از مدرسه بپرس چه کمکی داخل مدرسه میدهد؛ مثلاً برنامهٔ یادگیری ویژه، کمک دستیار معلم، کار در گروه کوچک، یا کمک در غذا خوردن و رفتوآمد در مدرسه.
اگر کمک مدرسه کافی نیست، کتبی از شهرداری بخواه برای برنامهٔ ایاچسی (EHC plan) ارزیابی کند. گزارشهای مدرسه و پزشک و یک نامه از خودت دربارهٔ نیازهای بچه آماده کن.پیدا کردن شهرداری: Find your local council
وقتی پیشنویس برنامه آمد، دستکم ۱۵ روز فرصت داری نظر بدهی، از جمله اگر مدرسهٔ ویژه میخواهی. اگر با تصمیمی موافق نیستی، اول با شهرداری حل کن و بعد به دادگاه ویژه اعتراض کن.
توضیح کامل
نیازهای آموزشی ویژه و معلولیت (SEND) میتواند روی توان یادگیری بچه اثر بگذارد؛ مثلاً روی رفتار یا دوست پیدا کردن، خواندن و نوشتن (مثل نارساخوانی)، فهمیدن مطالب، تمرکز (مثل اختلال کمتوجهی و بیشفعالی، ADHD)، یا توان جسمی. اگر فکر میکنی بچهات چنین نیازی دارد، با هماهنگکنندهٔ نیازهای ویژه (SENCO) در مدرسه یا مهدکودک صحبت کن؛ اگر بچه به مدرسه یا مهدکودک نمیرود، با شهرداری تماس بگیر. خدمات محلی اطلاعات، مشاوره و پشتیبانی (IAS) هم دربارهٔ نیازهای ویژه راهنمایی میکند. تصویر کلی مدرسهها را در مقالهٔ نظام آموزشی انگلستان دادهایم.
دو سطح کمک هست. اول، کمک داخل مدرسه یا کالج (SEN support)، مثل گفتاردرمانی. دوم، برنامهٔ آموزشی، سلامت و مراقبت (EHC plan) برای بچهها و جوانهای تا ۲۵ ساله که نیاز پیچیدهتری دارند و بیشتر از توان مدرسه کمک لازم دارند. این برنامه نیازهای آموزشی، سلامت و اجتماعی را مشخص میکند و کمک اضافه را تعیین میکند.
زیر ۵ سال: بررسی کتبی پیشرفت در ۲ سالگی، بررسی سلامت توسط مراقب سلامت کودک (health visitor) در ۲ تا ۳ سالگی، ارزیابی کتبی در ترم تابستانِ سال اول ابتدایی، و تطبیقهای لازم برای بچههای دارای معلولیت. مهدکودکها و پرستاران کودک ثبتشده باید برای بچههای با نیاز ویژه کمک داشته باشند. اگر بچه به مهدکودک نمیرود، با پزشک یا مراقب سلامت صحبت کن. ساعتهای رایگان مهدکودک را در مقالهٔ مهدکودک توضیح دادهایم.
۵ تا ۱۵ سال: اگر فکر میکنی بچه اینها را لازم دارد، با معلم یا هماهنگکنندهٔ نیازهای ویژه صحبت کن: برنامهٔ یادگیری ویژه؛ کمک بیشتر از معلم یا دستیار؛ کار در گروه کوچکتر؛ مراقبت در کلاس یا زنگ تفریح؛ کمک برای شرکت در فعالیتهای کلاس؛ تشویق بیشتر؛ کمک در ارتباط با بچههای دیگر؛ یا کمک در غذا خوردن، رفتوآمد امن در مدرسه یا دستشویی. ۱۶ سال به بالا: پیش از شروع کالج با کالج تماس بگیر تا مطمئن شوی میتواند نیازهای بچه را برآورده کند.
درخواست ارزیابی برنامهٔ ایاچسی: میتوانی از شهرداری بخواهی ارزیابی کند. جوان ۱۶ تا ۲۵ ساله خودش هم میتواند درخواست بدهد، و هر کس دیگری که فکر میکند لازم است، از جمله پزشک، معلم، پدر و مادر و دوستان خانواده. اگر شهرداری ارزیابی کند، ممکن است گزارشهای مدرسه یا مهدکودک، ارزیابی پزشکها و نامهای از تو دربارهٔ نیازهای بچه را بخواهد. شهرداری باید ظرف ۱۶ هفته بگوید برنامه میدهد یا نه. بعد پیشنویس میفرستد و دستکم ۱۵ روز فرصت داری نظر بدهی، از جمله اگر مدرسه یا کالج ویژه میخواهی. برنامهٔ نهایی باید ظرف ۲۰ هفته از دریافت درخواست داده شود. مدرسهای که اسمش در برنامهٔ ایاچسی آمده باید بچه را بپذیرد.
اعتراض: میتوانی به تصمیم شهرداری اعتراض کنی؛ اگر ارزیابی نکند، برنامه ندهد، یا با کمکها یا مدرسهٔ نوشتهشده در برنامه موافق نباشی. اگر با شهرداری حل نشد، میتوانی به دادگاه ویژهٔ نیازهای آموزشی ویژه (SEND Tribunal) اعتراض کنی.
بودجهٔ شخصی (personal budget): اگر بچه برنامهٔ ایاچسی دارد یا گفتهاند لازم دارد، ممکن است بودجهٔ شخصی بگیری تا در خرج کردن پول کمکها نظر بدهی. ۳ راه دارد: پرداخت مستقیم به حسابت تا خودت خدمات را بخری؛ نگه داشتن پول توسط شهرداری یا مدرسه ولی با تصمیم تو؛ یا سپردن آن به شخص دیگری. میشود ترکیبی از هر سه داشت. برای بچهای که برنامه یا گواهی نیاز ویژه دارد، در سال ۹ «برنامهٔ گذار» (transition plan) برای بعد از مدرسه نوشته میشود. خدمات شهرداری را با جستوجوی Local Offer در سایت شهرداری پیدا کن.
این صفحهٔ دولت از ۲۰۱۴ است ولی هنوز راهنمای رسمی برای پدر و مادرهاست. اگر بچه پیش از سپتامبر ۲۰۱۴ کمک میگرفته، آن کمک ادامه دارد تا شهرداری آن را به برنامهٔ ایاچسی تبدیل کند.
نکتههای مخصوص ایرانیها
اگر صحبت دربارهٔ نیاز ویژهٔ بچه برایت سخت است، بدان که هدف این کمکها این است که بچه بتواند یاد بگیرد و در کلاس شرکت کند. هر کسی، حتی دوستان خانواده، میتواند درخواست ارزیابی بدهد. اگر انگلیسیات کافی نیست، برای جلسه با مدرسه کمک یا مترجم بخواه.
کمک رایگان از کجا بگیرم
- IPSEA advice line
سایت دولت مشاورهٔ مستقل نیازهای آموزشی ویژه (IPSEA) را معرفی میکند: تلفن 0800 018 4016، دوشنبه تا پنجشنبه ۱۰ صبح تا ۴ عصر و ۷ تا ۹ شب، جمعه ۱ تا ۴ بعدازظهر. خط کمک خانوادهها هم هست: 0808 808 3555، دوشنبه تا جمعه ۹:۳۰ صبح تا ۵ عصر.
سؤالهای رایج
فکر میکنم بچهام در خواندن مشکل دارد. اول با چه کسی صحبت کنم؟
با معلم یا هماهنگکنندهٔ نیازهای ویژهٔ مدرسه (SENCO). اگر بچه هنوز مدرسه نمیرود، با شهرداری یا پزشک.
برنامهٔ ایاچسی چقدر طول میکشد؟
شهرداری باید ظرف ۱۶ هفته بگوید برنامه میدهد یا نه، و ظرف ۲۰ هفته از دریافت درخواست، برنامهٔ نهایی را بدهد.
خودم میتوانم درخواست ارزیابی بدهم یا مدرسه باید بدهد؟
خودت میتوانی. پدر و مادر، معلم، پزشک و حتی دوستان خانواده میتوانند درخواست بدهند؛ جوان ۱۶ تا ۲۵ ساله هم خودش.
اگر شهرداری برنامه ندهد چه کنم؟
اول با شهرداری صحبت کن. اگر حل نشد، میتوانی به دادگاه ویژهٔ نیازهای آموزشی ویژه (SEND Tribunal) اعتراض کنی.
واژگان انگلیسی
منبعها
این مطلب از روی این صفحههای رسمی نوشته شده و آخرین بار ۲۰ اکتبر ۲۰۲۶ با آنها بررسی شده است.