راه‌های خرید ماشین در انگلستان: نقدی، وام، پی‌سی‌پی، اچ‌پی و لیزینگ

توضیح کامل

در انگلستان چند راه برای داشتن ماشین هست و بعضی ساده‌تر از بقیه‌اند. طبق راهنمای MoneyHelper (سرویس رایگان راهنمای پول که دولت پشتیبان آن است): خرید نقدی، که اگر پولش را داری معمولاً انتخاب خوبی است؛ قرض گرفتن با وام شخصی یا کارت اعتباری؛ قسطی از طریق نمایشگاه، که بیشتر نمایشگاه‌ها همین را پیشنهاد می‌دهند؛ و اجاره یا لیزینگ، اگر نمی‌خواهی یا نمی‌توانی بخری.

دو نوع اصلی قسطی ماشین: ۱) پی‌سی‌پی (PCP): پیش‌پرداخت، قسط ماهانه برای مدت مشخص، و آخر قرارداد اگر بخواهی ماشین مال تو شود یک پرداخت بزرگ «بالون» می‌دهی. خیلی‌ها آخر قرارداد به‌جای پرداخت بالون، یک پی‌سی‌پی تازه می‌گیرند. ۲) اچ‌پی (HP): پیش‌پرداخت و قسط ماهانه، بدون بالون؛ آخر قرارداد ماشین مال توست. چون در اچ‌پی قرار است ماشین را بخری، قسط ماهانه از پی‌سی‌پی بیشتر است، ولی آخر قرارداد حتماً ماشین داری. به گفتهٔ MoneyHelper اچ‌پی معمولاً در کل ارزش بهتری دارد، چون سود کمتری می‌دهی؛ پی‌سی‌پی به درد کسی می‌خورد که قسط کمتر و انعطاف برای نخریدن ماشین می‌خواهد.

قرض گرفتن: با وام شخصی از بانک می‌شود همهٔ یا بخشی از قیمت را داد و ماهانه مبلغ ثابتی برگرداند؛ سود از اول قرارداد تعیین می‌شود و بازپرداخت معمولاً یک تا پنج سال است. برای وام بررسی اعتباری لازم است (مقالهٔ امتیاز اعتباری). بعضی کارت‌های اعتباری برای مدت محدود سود صفر دارند و معمولاً سابقهٔ اعتباری خوب لازم دارند؛ ولی بعد از آن مدت سود بالا است، پس فقط اگر مطمئنی به‌موقع تسویه می‌کنی.

اجاره و لیزینگ: در لیزینگ (PCH) ماشین را چند سال اجاره می‌کنی، قسط ثابت ماهانه می‌دهی و سقف مسافت داری؛ معمولاً از پی‌سی‌پی و اچ‌پی ارزان‌تر است ولی معمولاً گزینهٔ خرید ندارد. «اشتراک ماشین» (car subscription) کوتاه‌مدت‌تر و منعطف‌تر است ولی معمولاً از لیزینگ گران‌تر. اگر فقط گاهی ماشین لازم داری، عضویت در «کار کلاب» (car club) یا کرایهٔ کوتاه‌مدت هم هست.

مقایسهٔ سریع (به گفتهٔ MoneyHelper): پیش‌پرداخت در پی‌سی‌پی و اچ‌پی معمولاً ۱۰ درصد قیمت ماشین است؛ در لیزینگ معمولاً معادل ۳ تا ۶ ماه قسط. آخر قرارداد اچ‌پی معمولاً یک کارمزد کوچک حدود £100 هست؛ در پی‌سی‌پی یک پرداخت بزرگ و اختیاری. ماشین در خرید نقدی، وام و کارت اعتباری از روز اول مال توست؛ در پی‌سی‌پی فقط اگر بالون را بدهی؛ در اچ‌پی آخر قرارداد اگر قسط‌ها را داده باشی؛ در لیزینگ هیچ‌وقت. همهٔ راه‌های قرضی بررسی اعتباری دارند.

هزینه‌ها فقط قیمت ماشین نیست: بیمه، مالیات جاده، سوخت، معاینهٔ فنی، سرویس و تعمیر، و عوارض جاده و هوای پاک (clean air charges) هم هست. ماشین نو ارزشش خیلی زود کم می‌شود و ممکن است ظرف چند سال نصف شود؛ ماشین دست‌دوم کمتر ارزش از دست می‌دهد ولی ممکن است هزینهٔ نگهداری‌اش بیشتر باشد. در پی‌سی‌پی و لیزینگ سقف مسافت معمولاً ۱۰,۰۰۰ مایل در سال است و می‌شود بیشترش را خواست؛ رد شدن از سقف جریمهٔ گرانی دارد.

در نمایشگاه: قیمت‌ها برای چانه زدن است؛ ممکن است قسط کمتر یا پیش‌پرداخت کمتر بگیری. وقتی پی‌سی‌پی پیشنهاد می‌دهند، بخواه پیش‌پرداخت، قسط، بالون، مقدار سود، مدت، سقف مسافت، قانون فرسودگی و خرابی، و سرویس را توضیح بدهند. اگر قرارداد به کارت نمی‌آید، از رفتن نترس. از فروشندهٔ شخصی نمی‌شود پی‌سی‌پی یا اچ‌پی گرفت؛ فقط نقدی یا با وام. به فروشنده‌ای که «قرارداد دیگری» پیشنهاد می‌دهد شک کن؛ ممکن است وام غیرقانونی باشد.

بررسی اعتباری و حمایت پرداخت: برای هر قسطی و وامی بررسی اعتباری می‌شود و معمولاً «جست‌وجوی سخت» (hard search) است که شش سال در پرونده‌ات می‌ماند. اگر رد شوی، این هم در پرونده می‌ماند و ممکن است گرفتن قسطی بعدی سخت‌تر شود. نمایشگاه ممکن است «وام با ضامن» پیشنهاد کند؛ یعنی کس دیگری قبول می‌کند اگر نتوانستی، او بپردازد. اگر حتی بخش کوچکی از پول را با کارت اعتباری بدهی و ماشین کمتر از £30,000 باشد، حمایت «بخش ۷۵» (Section 75) را داری؛ یعنی اگر ماشین ایراد داشت، شرکت کارت کمک می‌کند. با کارت بانکی هم می‌شود از بانک «برگشت پرداخت» (chargeback) خواست. اگر ماشین را کاملاً آنلاین بخری، معمولاً ۱۴ روز حق انصراف داری؛ ولی اگر برای امضا یا تحویل به نمایشگاه بروی، ممکن است این حق را نداشته باشی.

لغو قرارداد اعتباری: طبق Citizens Advice، قراردادهای تحت قانون اعتبار مصرف‌کننده (Consumer Credit Act 1974) را می‌شود تا ۱۴ روز بعد از امضا لغو کرد. اگر پول گرفته‌ای، باید برگردانی و ۳۰ روز وقت داری. برای لغو اچ‌پی ماشین نو، باید ظرف ۳۰ روز بدهی ماشین را به شرکت مالی بدهی؛ برگرداندن ماشین به نمایشگاه به‌تنهایی قرارداد را تمام نمی‌کند، مگر اینکه نمایشگاه و شرکت مالی هر دو قبول کنند. اگر پی‌سی‌پی یا اچ‌پی را پیش از ۲۸ جنوری ۲۰۲۱ گرفته‌ای، ممکن است حق غرامت داشته باشی؛ مقالهٔ غرامت قسطی ماشین را ببین.